Enthousiasme over simulatiespel

De werkelijkheid als spel
Een spelsimulatie over vernieuwing van de eerstelijnsgezondheidszorg

Onze conferentie bracht nog nooit zoveel reuring teweeg. ‘De werkelijkheid als spel’ trok weliswaar minder deelnemers dan vorige jaren, maar die maakten dan wel wat mee. “Ik dacht een leuke avond te hebben, maar het was keihard werken!” Doodmoe, maar vol van de ervaring, werd er nog lang nagepraat tijdens de borrel.

Schellingland, een spelsimulatie over de eerstelijnszorg, is ontwikkeld door Twynstra Gudde. Simultaan werden vier spellen gespeeld. Gedurende drie-en-een-half uur verplaatsten de deelnemers zich in vast omschreven rollen: vrijgevestigde huisartsen en fysiotherapeuten, twee zorgverzekeraars, een ziekenhuis, een patiëntenvereniging en de georganiseerde groepen ‘de keten’ en ‘GEZO’ (geïnte- greerde eerstelijnszorg organisatie). Onder leiding van een adviesbureau kregen zij de opdracht met een plan te komen om de beschikbare 150 miljoen euro binnen te slepen. In dat plan moet er een oplossing komen om de toenemende zorgvraag in de gemeente Schellingland met gelijke kwaliteit en tegen minder kosten het hoofd te bieden.

Leermomenten
Interessant is de vraag welke oplossingen er gevonden zijn en of die realistisch zijn. In één van de groepen bleek in de eindfase naar afspraken gewerkt te zijn, die helemaal niet weergaven wat de zorgverleners wilden. Resultaat: veel vergaderd, hard gewerkt, maar geen overeenkomst. Eigenlijk, concludeerden de deelnemers tijdens de evaluatie, was er niet echt een probleemeigenaar. Wie dat had moeten zijn? De belangrijkste zorgverzekeraar? Of had het adviesbureau het einddoel duidelijker naar voren moeten brengen. Of was iedere speler in zijn eigen rol verantwoordelijk om in een eerdere fase aan de bel te trekken?

Verliezers waren de kleine zorgverzekeraar en het ziekenhuis in één van de groepen. Zij werden voor het blok gezet: of de eigen (dure) ideeën laten varen en aansluiten bij het collectief, of helemaal niet meedoen. De grote zorgverzekeraar had daarbij een voorname rol. De overeenkomst bevatte uiteindelijk afspraken over zorgpakketten, kennisnetwerk, minder overhead, consulten van de tweede lijn, gezamenlijke protocollen, hoofdbehandelaarschap, vaste arts voor de patiënt. Alles onder het motto: in de eerste lijn wat kan en in de tweede lijn wat moet.

Van spel naar werkelijkheid De discussie over de beheersbaarheid van de zorgkosten wordt overal gevoerd: in de tweede kamer, in de huiskamer, in de teamkamer van de praktijk. De meerwaarde van het simulatiespel was dat de bijbehorende emotie echt gevoeld werd.

Alles kwam voorbij:
Verlies  “het lukte niet om niches in de markt te zetten” (huisarts speelt kleine verzekeraar);
Macht  “de zorgverleners moeten met ideeën komen” (huisarts speelt grote verzekeraar);
Onmacht  “er wordt wel over patiënten gesproken, maar niet mét” (oefentherapeut speelt patiënt);
Onbegrip  “er wordt niet naar elkaar geluisterd” (verzekeraar speelt ergotherapeut).

Een algemene conclusie over de opbrengsten van de conferentie kan nog niet getrokken worden. Wij hebben in elk geval ervaren dat het ontzettend leuk is om een spelletje te spelen met de werkelijkheid. Wie weet nodigen we u daarvoor nog eens uit. Evaluatie Aan “De werkelijkheid als spel” hebben 69 spelers meegedaan, 44 deelnemers hebben de digitale evaluatie ingevuld. Klik hier voor de uitslag van deze evaluatie.

Deze conferentie wordt mede mogelijk gemaakt door: